ارزیابی نقش حیاط در ارتقای راندمان عملکردی «خانه»
نویسندگان
چکیده
در اندام خانههای سنتی، به دلایل گوناگونی، گشایش (فضای باز) ایجاد می شده که از جملۀ آن ها می توان به عواملی چون شرایط اقلیمی، مناسبات فرهنگی و اجتماعی، و... اشاره کرد. امّا به نظر میرسد عوامل دیگری نیز در ایجاد این گونه فضاها در کالبد خانه نقش داشتهاند. از جمله دلایل مهم در ایجاد چنین فضاهایی، در پیکرهبندی خانههای سنتی ایران، پیشامدهای عملکردی ـ فضایی است، این موضوع می تواند تأثیر بسزایی بر کیفیت عملکردی اینگونه خانهها داشته باشد. بر این اساس هدف در پژوهش حاضر بررسی نقش حیاط بر ارتقای «راندمان عملکردی» خانه است. در این خصوص منظور از راندمان عملکردی مطلوب فضا، افزایش سیرکولاسیون گردشی مناسب، ایجاد یکپارچگی مطلوب، و افزایش میزان نفوذپذیری و انعطاف پذیری در خانهها تعریف شده است. به منظور بررسی فرایند ارزیابی نقش حیاط در خانهها و دو متغیر «تعداد» و «مکان یابی یا موقعیت» مطلوب در این حیاط ها، هشت نمونۀ یک، دو، سه، و چهار حیاطه، به منظور برگزیده شد. حیاط(های) چهار مورد از این هشت خانهْ مرکزی هستند و چهار نمونۀ دیگر حیاطی(هایی) دارند که در مرکز فضا قرار ندارد و یکی از جدارههای حیاط را دیوار کوچه یا همسایۀ مجاور تشکیل میدهد. ابزار مورد نظر در تجزیه وتحلیل خانهها روش نحو فضا یا چیدمان فضا است که در آن با استفاده از راهبرد کمی، به بررسی موضوع پرداخته شده است. نتایج تحقیق نشان میدهد که خانههای یک حیاطه، که حیاط آن ها در مرکز هندسی بنا است و چهار طرف آن نیز توده قرار گرفته است، به دلایلی، از جمله افزایش میزان نفوذپذیری (عمق کمتر نسبت به سایر نمونههای دو، سه، و چهار حیاطه) و انعطاف پذیری بالاتر و همچنین میزان یکپارچگی مطلوب و نیز افزایش قابلیت دسترسی مناسب به فضاها در مقایسه با نمونههای دیگر، عملکرد مطلوبتری دارند.
منابع مشابه
بازشناسی نقش آب در حیاط خانه های سنتی ایران
ساخت خانه های سنتی با حیاط های زیبا به دلایل گوناگونی همچون: نگرش کمی به مقوله مسکن، رویکرد سودگرایانه نسبت به زمین، عدم توجه به معنا و کیفیت فضایی، و غفلت از تأثیرگذاری محیط بر روان آدمی، مورد کم لطفی و بی توجهی قرار گرفته است. این در حالی است که باور داریم انسان جزئی از طبیعت است و ارتباط نزدیکش با طبیعت، باعث ادامه حیات و دوام زندگی اوست. و این ارتباط ارزشمند، در تعالیم دین اسلام نیز مورد تأ...
متن کاملبررسی نقش حیاط در پیکره بندی فضایی مساجد در راستای ارتقاء راندمان عملکردی با استفاده از روش چیدمان فضایی
نقش حیاط در فضاهای معماری ایران غیر قابل انکار و گاهی از ضروریات طراحی معماری به سبب شرایط اقلیمی و جغرافیایی میباشد . این عضو اصلی بناهای معماری ایران در ساخت و سازهای امروزی به دلیل مشکل زمین و موضوع تراکم شهری از پیکره بندی بسیاری از بناها به خصوص کاربریهای جمعی مانند مساجد حذف گردیده است. در حالیست که نقش آن در تغییر بازده عملکردی بنا نادیده گرفته شده است . هدف از انجام این پژوهش بررسی ...
متن کاملشهر – خانه حیاط مرکزی (شهر – خانه پایدار، شهر – خانه آئینی )
اگر بخواهیم به جوهره سازمان دهی فضا در فلات ایران اشاره کنیم به جرأت می توانیم از ساختار حیاط مرکزی نام ببریم، ساختاری که به صورت در هم تنیده و یکپارچه پاسخ های مناسبی را برای زندگی مادی و معنوی این مردمان به دست داده است ، این ساختار چه در زمینه شکلی (هندسه کلی رح – هندسه جزئی عناصر) و چه در روش پدیداری (مصالح – فن آوری) به شدت از ویژگی های بستر و توانمندی های محلی اثر پذیرفته و بدین ترتیب با ...
متن کاملبازخوانی حیاط خانه ایرانی بر اساس نظریه بوم شناسی فرهنگی
پراکندگی پژوهشهای معاصر معماری که با ورود شرقشناسان به سرزمینهای کهن آسیایی از جمله ایران آغاز شده است. در مطالعات محققین بومی نیز به چشم میخورد. میتوان این پراکنده گوییها را محصول اثباتگرایی و تجربهگرایی علم مدرن دانست. در نظریات پسا اثباتگرایی سعی شده است از نگاهی کل نگر به ارتباط بین علوم دقت شود و بوم شناسی فرهنگی از چنین دیدگاهی نظرات پراکنده محققین بویژه بوم شناسان و فرهنگ شناسان...
متن کاملبررسی مطلوبیت فضایی خانه های سنتی بر اساس مؤلفه های راندمان عملکردی (مطالعه موردی: خانههای دوره قاجار در شهر یزد)
خانههای سنتی ایران نمونهای از مسکن بومی است که دارای خصوصیات کالبدی و عملکردی متفاوتی است. توده و فضا در این خانهها به دلایل گوناگونی شکل میگرفته است ، که از این میان میتوان به، اقلیم و اب و هوا، مناسبات فرهنگی، ویژگیهای اجتماعی و .. اشاره کرد. عوامل دیگری نیز در شکلگیری گونههای مختلف این مسکن بومی نیز دخالت داشته است چرا که شکلگیری ساختاری و فضایی این نوع مسکن علاوه بر اقلیم میتوا...
متن کاملنقش جغرافیا در شکل گیری انواع حیاط در خانه های سنتی ایران
extended abstract introduction the formation of built spaces in composition to open spaces is one of the important subjects in designing architectural spaces. different factors were important in formation of open spaces in traditional architecture. the kind of function of a building was one of these factors, because the quality of designing courtyards and its elements were dependent to the ...
متن کاملمنابع من
با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید
عنوان ژورنال:
صفهجلد ۲۶، شماره ۷۳، صفحات ۰-۰
کلمات کلیدی
میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com
copyright © 2015-2023